گرچه بطور محدود ، بود و مىديد كه حضرتش ، افراد فداكارى را دور خود جمع مىكند تا عليه دعاوى امامت محمد بن الحنفيه و پسرش ابو هاشم ايستادگى كنند . امام صادق ( ع ) نيز شاهد احترام فوق العاده فقهاى معروف و علماى مدينه و مناطق ديگر نسبت به زين العابدين ( ع ) بود . ( 5 ) از طرف مادرى ، صادق آل محمد ( ص ) ، شاهد پدربزرگ مادرى خود ، قاسم بن محمد بن ابو بكر بود ، كه مردم مدينه او را يكى از فاضلترين و محترمترين محدّثين زمان مىدانستند . ( 6 ) در خارج از خاندان خود ، كودكى امام صادق ( ع ) با رشد سريع علاقه مردم مدينه به كسب علم حديث نبوى و تفسير و شرح آيات قرآنى همراه بود . دوران كودكى او ، مقارن اوج قدرت امويان ، تثبيت نهايى قدرت مطلقهء ادارى ، دورهء صلح و وفور ، ولى بندرت شور مذهبى بود و در زير به بررسى و تحليل اين موضوع خواهيم پرداخت . اين احتمال وجود دارد كه چنين محيطى در زندگى كودكى چهارده‌ساله در انديشه و شخصيت او تأثير گذاشته باشد و آينده كارش را جهت مشخصى داده باشد . با رحلت امام زين العابدين ( ع ) ، جعفر صادق ( ع ) وارد عنفوان جوانى شد و در حدود بيست و سه سال از عمرش تحت ارشاد پدرش محمد باقر ( ع ) سپرى گشت . در طول اين سالها او نه تنها تلاشهاى پدرش را به تثبيت امامت خود مىديد ، بلكه حتى به عنوان بزرگترين پسر خانواده ، در همه اين فعّاليّتها شركت داشت . چون امام باقر ( ع ) رحلت كرد ، امام جعفر صادق ( ع ) ، سى و چهار يا سى و هفت‌ساله بود . تقدير چنين خواسته بود كه او حد اقل بيست و هشت سال سرپرستى شيعيان را در دست داشته باشد و دوران امامت او طولانىتر از هر امام ديگرى از خاندان حسين ( ع ) است . ( 7 ) آوازهء او به فضل و دانش مذهبى بسيار زياد و زيادتر از پدرش و ساير امامان ، بجز على ابن أبي طالب ( ع ) بود . شايد قديمترين مرجع تاريخى كه امام جعفر صادق ( ع ) را به عنوان محترم‌ترين و معتبرترين شخصيت‌هاى زمان تصوير مىكند و از او به صورت كسى كه دانش و فضل عميق دارد ياد مىنمايد بيان يعقوبى باشد ، او مىگويد كه دانشمندان زمان معمولا وقتى سخنى را از آن حضرت روايت مىكردند اظهار مىداشتند كه « عالم فاضلى به ما اطلاع داد . » ( 8 )